Hükümetin sarma sigarayı önlemek için getirdiği aşırı yüksek vergi ve hapis cezası yüzünden fabrikaların kapanacağı, işçi ve çiftçilerin işsiz kalacağı, 5 milyar liralık kaçak sigara pazarının yeniden oluşacağı ileri sürüldü. Torba tasarıyla, dar gelirlilerin 2.5-3 liraya içtiği sarma sigaraya iki koldan darbe indirildi. Yeni tasarıyla bir yandan tütünün doldurulduğu makaronun (filtreli boş sigara tüpü) kolisine 1.100 lira Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) kondu, diğer yandan da kaçak tütün satışına 6 yıla kadar hapis ve yüklü para cezaları getirildi.
Halen piyasada sarmalık tütün kayıtlı ve kayıt dışı olmak üzere iki koldan yürüyor. Markette en ucuzu 8 liradan satılan sigarayı almaya gücü yetmeyen tiryakiler ya kayıt dışı açık tezgâh tütününü ya da kayıtlı paket tütünü alıyor, ilaveten paketi 30 ila 50 kuruşa satılan makaron ile sarıp içiyor. Böylece bir paket sigara, tütünün kalitesine göre, kayıtsız tütünden sarılmışsa 2.5- 3 liraya, kayıtlı tütünden sarılmışsa 4.5-5 liraya mal ediliyor. Türkiye'de geçen yıl 19 milyar adet makarona sarılmış tütün içildi. Tüketilen normal paket sigara ise 105.5 milyar adet.
Hükümet torba yasayla, bir paketi 30 ila 50 kuruşa satılan makarona bir anda tam 2 lira 20 kuruş vergi koydu. Türkiye'de makaronu, kayıtlı çalışan 8 fabrika üretiyor. Üretim, pazarlama ve satış maliyetleri eklendiğinde 30 kuruşluk makaron artık 3 liradan daha aşağıya satılamayacak. Kayıtsız tütün satışına da hapis ve para cezası geldiği için artık kimse 2 liraya açık tütün bulamayacak. Makaron üreten 8 fabrika aynı zamanda kayıtlı tütün de üretiyor. Kayıtlı tütün en düşük 4 lira. Dolayısıyla kayıtlı tütün ve ÖTV'li makaronla bir paket sigara artık en ucuz 7 liraya sarılabilecek.
'FABRİKALAR KAPANIR'
Kayıtlı makaron ve tütün üreten fabrikaların çatı örgütü olan Sigara Harici Tütün Mamulleri Üreticileri Derneği Başkanı Gökhan Ersöz, aşırı verginin büyük bir hata olduğunu söyledi. Ersöz, aşırı verginin makul seviyelere düşürülmemesi halinde 8 fabrikanın kapanacağını, on binlerce kişinin işsiz kalacağını, yerli tütün üreten 250 bin çiftçi ailenin aylık 25-30 bin lira gelir kaybına uğrayacağını söyledi.
Sarma tütüne ve makarona getirilen zammın sarma içen vatandaşlar durumumdan memnun olmadı. Konuyla ilgili olarak Çanakkale vatandaşlarımızın düşüncelerini aldık.
Cevapları şu şekilde oldu;
Mehmet Erşahin, “Sigara üretimi başlı başına her ülkede olduğu gibi Türkiye’de de tüketimi fazla olan bir sektör. Tütün ürünleri üzerinden yüksek miktarlarda para kazanan kişi ve kurumlar artış göstermeye başladı. Para kazanmak uğruna insanların sağlığı tehlikeye atılıp risk unsuru oluşturmakta, okullarda öğrencilere bunun eğitimleri verilebilir. Sigara yasağının genişletilmesi, işletmeleri çok sevindirmese de sağlıklı yaşam için güzel bir çalışma olabilir ”dedi.
Derya Şahinkaya, Hiçbir faydası olmadığı gibi zararlarının boyutu toplumun her kesimi tarafından bilinen, sigaranın buna rağmen gün geçtikçe tüketim oranı yükseliyor. Basında sigaranın zararları anlatılıyor, anne ve babalar çocuklarına sigara içmenin her yönüyle maddi ve manevi zararlarını televizyonlarda kamu spotları gösteriliyor. Bu yasaklamalarla beraber daha sağlıklı bir yaşam alanları açılıyor. Sigara tüketiminde bir artış görülüyor. En kötüsü de sigarayla tanışma ve kullanma yaşı ilköğretime kadar inmiş, bu kısıtlamalarla birlikte biraz olsun sigarasız yaşama ön ayak olunuyor. Sarma sigaraya getirilen zammın biraz daha olsun sigara tiryakilerine ekonomik yönden zorlayacağından dolayı sigarayı azalmalarına ön ayak olabilir ” dedi.
Sigaranın sağlığa zararlarından dolayı gittiğimiz, kalp, damar, akciğer rahatsızlıklarında dolayı tedavi için gittiğimizde doktordan gelen ilk soru; sigara kullanıyor musunuz? Oluyor. Genellikle bu rahatsızlıklardan giden insanın cevabı da “Evet” oluyor. Diyen Gizem Boduroğlu “Günümüzde sigara çok küçük yaşlara inmiş durumda ben sigara içmeyen biri olarak sigaranın ülkemizde tamamen yasaklanmasını taraftarıyım” şeklinde ifade etti.
DUYGU DOĞAN
Kaynak: Haber Merkezi
